Karaferye Namazgâhı

Evliyâ Çelebi 8/182-183, Konuk 2010: 68, Lowry 2009: 46-53 Namazgâh, Karaferye şehir merkezinde Medrese Câmii olarak bilinen Eminzâde Hacı Ahmet Ağa Câmii’nin yanında yer almaktadır. Vakıflar Genel Müdürlüğü arşivinde vakfiyesi kayıtlıdır. 1667 yılında bölgeyi gezen Evliyâ Çelebi, Karaferye Namazgâhını uzunca anlatır: “Bir geniş yerde yapılmış bir musalladır ki Rum, Arap ve Acem’de benzeri yoktur. 50 bin adam alır bir yeşillik vadide etrafı duyarlı ve Acem Çârbağı gibi 4 kapılı bir alanın içi hendese ilmi üzere çırpı ile çizilerek eskinin hayır sahipleri tarafından nice bin adet ağaçlar dikilmişti. Her bir yüksek ağaç göklere baş uzatmış durur, her yüksek ağacın dalları yapraklarının gölgesinden zemine âlemi aydınlatan güneşin ışığı düşmeyip yeryüzü sanki yeşil kadife gibi ibretlik bukalemun nakışlı bir vadidir. Bunda olan uzun boylu yeşil servilerin güzel kokularından insanların dimağları kokulanır. Her biri zümrüt gibi yeşil hil’atli civarı gibi ayak üzere Hallâk-ı Âlem’in kulluğuna el kavuşturup durur. Birbirinden uzun boylu servilerde ve diğer yüksek ağaçlar üzerinde nice kere yüz bin güzel sesli kuşların, nağmeci ve yanık sesli bülbüllerin dem çekmeleri ve ötüşmeleri insana yeni hayat verir. Kısacası, bu kemter kul 51 yıllık seyahatte böyle bir mâbedgâh musalla görmedim. Ancak Sirem Sancağı toprağında Öziçse adlı şehrin içindeki namazgâhı gördüm. O da ibretliktir, ama bu Karaferye musallası görülmeye değer, açık büyük bir medresedir. Zira şehrin bütün âlimleri, salihleri, şeyhleri ve talebeleri ikindiden sonra bu hıyaban içinde toplanıp köşe köşe, küme küme Şer’î ilimler ve diğer Arapça ve Farsça ilimler görüp can sohbetleri ederler. Ulema toplantı yeri, fâzıllar ocağı, târihçiler ve şairler meskeni bir yerdir. Gerektikçe nice yüz bin adam bu dergâhta toplanıp yağmur duası edip yalvarıp yakardıklarında elbette duaları