Tripoliçe, Ebûbekir Paşa Câmii

Ayverdi 4/269, Bıçakçı 2003: 382, Göyünç 1972: 17, Kiel 2012a, Kiel-Alexander 2020, Pouqueville 1805: 3/18 Tripoliçe, Mora Yarımadası’nda, Anabolu’nun 30 km batısında yer almaktadır. 16. yüzyıldan beri köy olan Tripoliçe, 18. yüzyılda (1790'dan itibaren) eyalet yönetiminin merkezi ve Müslüman nüfusun çoğunluk oluşuyla önemli bir şehir hâline gelmiştir. François Pouqueville, 1804’te şehrin planını çizmiş ve 4 büyük câmi işâretlemiştir. 1740’da Mora muhafızı olarak şehirde ikâmet eden Moralı Hacı Ebûbekir Paşa, Tripoliçe’nin merkezinde bütün Güney Yunanistan’ın en büyük külliyesini yaptırdı. Bu külliye kubbeli bir cami, medrese, mektep, hamam, bedesten ve büyük bir han içermekteydi. Bânînin 21.08.1154 (M. 01.11.1741) târihli vakfiyesi, VGMA’da Mora Vâlisi ve Muhafızı, Şeyhülharem, Serçavuşân-ı Dergâh-ı Âli el-Hac Ebûbekir Paşa bin İbrahim Ağa Vakfı adıyla kayıtlıdır. Şehirdeki Türk hâkimiyetinden sonra Ebûbekir Paşa külliyesi tümüyle yok edilmiştir. 1855 yılında Ebûbekir Paşa Câmii’nden geriye kalan beden duvarları ve temel kalıntıları kullanılarak Aziz Vasilyos Kilisesi inşâ edilmiştir. Dıştan yaklaşık 15x25 metre ölçülerindeki kilise, şehir merkezinde Aziz Vasilyos Meydanı’nda yer almakta olup eski câminin temelleri kullanıldığı için kıble yönünde konumlanmaktadır.